Serxio Arteijo

Unha relación comeza cando dúas persoas se poñen a falar.

Este é o caso de Serxio. Filipino, 25 anos. A primeira toma de contacto é a habitual: onde está a cidade. Parece unha pregunta sinxela de responder, mais non o é. A cidade está aquí ó lado. Si, é doado. Mais eu sei o que quere preguntar Serxio exactamente. Onde está un lugar onde comprar algo. Onde pasar 2 horas fora da rutina das 24 horas metido entre ferros dunha cuberta dun barco.

A súa cara tórnase feliz cando lle digo que en 20 minutos andando ten un centro comercial. Vólvese máis e máis feliz cando lle digo que estamos en rebaixas. Cambia de ton cando lle digo que non sei onde poder cambiar cartos.

Seguimos co noso choio e pola miña parte recae a pregunta típica: cando vai para a casa. Cunha voz resignada dime que inda lle quedan 3 meses. Digo ainda porque un filipino está por contratos de 9 meses dando voltas polo mar. É o máis normal. Recordo cando miña avoa me decía que fulanito estaba navegando. Non o entendía. Agora entendoo moi ben.

Serxio ten 25 anos. É mozo, pero leva case 10 anos navegando, toda unha vida. Está canso de navegar pero non pode deixalo. Toda a súa familia depende do seu soldo extranxeiro. Sabeo, e por iso segue navegando. Quere montar un bar, ou unha tenda de pesca. A pesca é o que lle vai, pásase horas pescando.

A confianza apodérase e preguntolle como se chama: Sergio. Respondolle que aquí en Galiza Sergio é Serxio. Ríese. Tras uns minutos pensando respóndeme que a súa bisavoa era española. A súa avoa tamén. Serxio fala “chabacano”, un español fácil. Rise moito.

Nunha noite fría, chea de humidade crúzase no meu camiño Serxio, filipino, 25 anos, de bisavoa e avoa española. Quédanlle tres meses para visitar á súa familia. Tres meses na casa e volta a navegar. Pregúntolle como se apelida: Arteijo. Si, apelídase Arteijo, non é leria. Dígolle que Arteixo é un pobo a 15 minutos da Coruña. Non mo cre. Repítollo e segue sen crermo.

Rise, repite con retranca Serxio Arteixo. In La Corunna. Tan lexos e preto da casa ao mesmo tempo.

Liberia

Só hai no mundo dous países fundados por escravos doutros países, e un deles é Liberia.

O outro, Serra Leona.

Si, parece mentira pero é tan certo como a propia historia. Un país creado por escravos? Si, por escravos de EE.UU.

O mesmo experimento realizouno o Reino Unido en Serra Leona. Creo que os resultados foron os mesmos: catastróficos.

No caso de Liberia a historia di que no 1821 un buque americano atracou na actual Monrovia. Nel aparece o persoeiro Robert Stockton, un axente da American Colonisation Society. Como non podería ser doutra maneira, e cunha pistola na man apuntando á cabeza do rey da tribu pideulle se por favor lle deixaba uns terreos para que os escravos americanos se puidesen asentar. Por suposto o rei aceptou (non teño claro se despois de aceptar seguiu vivindo) e alí asentáronse os fillos e netos dos que anteriormente foran encadeados e levados á forza como escravos a para América.

Sona a algo fantástico, a liberación da escravitude e a volta á terra da que nunca deberon saír pola forza. Pero o que realmente é fantástico é que esta xente que non coñecía outra forma de vida ca da escravitude e a falta total de dereitos, unha vez instalada en Liberia instaurou o mesmo método do cal viñan: a escravitude.

Os seus irmáns das tribus foron escravizados. E viñeron máis e máis buques con máis escravos que se convertirían nos amos doutros escravos. Foi no ano 1847 cando se convertiron oficialmente na República de Liberia. E sería 100 anos despois cando se crearon os primeiros homelands.

Inda non aparecera o aparheid sudafricano cando neste pequeno país Atlántico xa formaran a súa particular separación de xentes de ben e malnacidos.

A historia é curiosa, o outro día lin nun libro que a historia é a filla bastarda da estupidez humana. Non se trabucaba.

Por certo, todo isto veu a partir da bandeira dun buque no que estiven ahí atrás: Monrovia.

Copazos

Non son moito de saír. E menos de saír nestos lugares última moda onde unha cara mira hacia a outra cara cun copazo na man amosando poderío. Si, un copazo, non unha copa.

Canto máis grande maior, máis poder máis cristal, máis cartos. É como se che dera un don máxico no cal ti ese día, esa noite, eres o rei. O rei do cortello pero o rei.

E penso nas cuncas de viño. Esa cerámica tan sinxela que nos da cercanía. Porque a cunca de viño non se bebe sola. A cunca de viño non se toma con algunha pretensión. A cunca de viño tómase falando, mirando e brindando.

Que sinxela é a vida cando non te propós nada máis que tomar unha cunca de viño, sen cristal, sen xeo ata arriba, sen poderío mais ca amizade do viño.

Amiga cunca. Os meus respetos.